دسته بندی ها: دسته‌بندی نشده

وسایل تشخیصی و کاربردی برای بیماران قلبی – عروقی

خیلی وقت ها دیده می شود که از وسایل تشخیصی و کاربردی قلبی – عروقی بیماران این سوال را می پرسند و می گویند ما به متخصص قلب مراجعه کردیم با اینکه نوار قلب گرفته بودیم ولی برای ما اکو هم انجام دادند .

متن سربرگ خود را ووسایل تشخیصی و کاربردی برای بیماران قلبی – عروقی و عملکرد هریک از آنهاارد کنید

خیلی از عزیزان شاید تفاوت کاربردی اکو کاردیوگرافی و نوار قلب را به عنوان یک وسیله تشخیصی نمی دانند .

وسایل تشخیصی دستگاه نوار قلب

دستگاه نوار قلب

به همین خاطر قصد داریم یک مقدار در مورد تفاوت این دو تا وسیله توضیح دهیم .

اگر بخواهیم اکوکاردیوگرافی را به صورت ساده توضیح دهیم، یک وسیله ای است که در واقع ساختار کلی اش مانند دستگاه سونوگرافی می باشد .

وسایل تشخیصی دستگاه اکو

دستگاه اکو کاردیوگرافی

از امواج فراصوت استفاده می کند که امواج کاملا بی خطر و بی ضرری برای بدن هست.

ما در نوار قلب سیستم هدایتی الکتریکی قلب را بررسی می کنیم  و در اکو کاردیوگرافی قسمت مکانیکی یا قسمت فیزیکی عضلات قلب مورد بررسی قرار می گیرد .

این امواج از یک قسمتی از دستگاه به اسم پرو به قفسه ی سینه ی بیمار تابیده می شود و انعکاس این تصاویر برگشتی از قلب را ، دستگاه به صورت تصاویری برای صفحه مانیتور نمایش می دهد و به وسیله ی آن تصاویری که ما می گیریم می توانیم یک ساختار کلی از قلب شامل عضلات قلب ، سایز حفرات قلب ، وضعیت دریچه های قلب و اختلالات ساختمانی قلب را پیدا بکنیم.

همچنین چون این روش یک روش داینامیک است و امواج به صورت منظم به قلب تابیده می شوند و دوباره امواج منظم توسط دستگاه آنالیز می گردند، لذا تصاویر به صورت متحرک می توانند اطلاعات جامعی در مورد عملکرد و پمپاژ قلب به ما ارائه کنند.

یعنی ما در نوار قلب سیستم هدایتی الکتریکی قلب را بررسی می کنیم  و در اکو کاردیوگرافی قسمت مکانیکی یا قسمت فیزیکی عضلات قلب مورد بررسی قرار می گیرد .

در اصل این دو تا در کنار همدیگر به ما نشان می دهند که آیا سلامت عملکردی و سلامت الکتریکال قلب نرمال هست یا نه.

آیادریچه ها وضعیت نرمالی دارند ؟ و آیا غیرطبیعی کار می کنند ؟

لازم است در ادامه ی صحبت هابه این نکته اشاره شود که با امکانات اکوکاردیوگرافی که درواقع امکانات پیشرفته تری هم دارد، می تواند جریان خون و درکل مکانیک جریان خون را داخل قلب به نحوی نمایش دهد که ما از وضعیت عملکردی دریچه های قلب و مشکلات حتی مادرزادی که ممکن است به علت نقائص مادرزادی در دیواره ی قلب باشد هم آگاه شویم و فشارهای بین حفرات فلب را اندازه گیری کنیم و یک اطلاعات جامع و کاملی به دست بیاوریم که الان در حال حاضر از نظر عملکردی آیادریچه ها وضعیت نرمالی دارند ؟ و آیا غیرطبیعی کار می کنند ؟

درواقع ما این مشکلات را به راحتی با اکوکاردیوگرافی تشخیص می دهیم.

دو وسیله ی دیگر که در اقدامات تشخیصی برای بیماری های قلبی استفاده می شود یکی تست ورزش و دیگری هم اسکن هسته ای است .

حال می خواهیم به طور مختصر در مورد این دو تا روش توضیح داده و اینکه در چه مواقعی بیشتر تمایل همکاران متخصص قلب استفاده از تست ورزش هست ؟

 برای چه بیمارانی اسکن هسته ای مناسب تراست ؟ و آیا اینکه اصلا این دو تا روش قابل جایگزینی به همدیگر هستند یا خیر؟

وسایل تشخیصی دستگاه اسکن قلب

دستگاه اسکن قلب

تست ورزش در واقع یک وسیله ای است که حالا به صورت ساده اگر بخواهم توضیح بدهم، از یک تردمیل تشکیل شده که بیمار روی آن می دود و یک قسمتی دارد که که مثل دستگاه ساده نوار قلب ، نوارقلب بیمار را در حین حرکت و در حین فعالیت ضبط می کند .

برای چه بیمارانی اسکن هسته ای مناسب تراست ؟ و آیا اینکه اصلا این دو تا روش قابل جایگزینی به همدیگر هستند یا خیر؟

ما به وسیله ی تست ورزش می توانیم تغییرات نوار قلبی که بیمار در حین استرس و حین فعالیت ممکن  است پیدا کند را خیلی راحت با چشم مشاهده کنیم و این باعث می شود در تشخیص بیمارهای مختلفی مثل گرفتگی عروق قلب ، آریتمی های قلبی که احتمال دارد حین فعالیت به وجود بیاید، کمک زیادی کند .

وسایل تشخیصی دستگاه تست ورزش

دستگاه تست ورزش

دربسیاری از بیماری های قلبی- عروقی و گرفتگی های عروق قلب، شاید بیمار در حالت استراحت هیچ علامتی نداشته باشد چرا که بیماران قلبی عموماً علائمشان در حین فعالیت ایجاد می شود.

اینک بهتر است در خصوص استرس و مفهوم آن در زمینه قلب و عروق توضیحاتی داده شود.

دربسیاری از بیماری های قلبی- عروقی و گرفتگی های عروق قلب، شاید بیمار در حالت استراحت هیچ علامتی نداشته باشد چرا که بیماران قلبی عموماً علائمشان در حین فعالیت ایجاد می شود.

علت این مسئله هم این است که در حین فعالیت نیاز بدن ما به خون بیشتر می شودو یکی از اعضایی که در واقع در حین فعالیت نیاز هست  که این خون رسانی را بیشتر کند، قلب می باشد.

درفعالیتهای شدید ، حتی نیاز است تا 6 برابر خون رسانی به کل بدن بیشتر شود و قلب با تعداد بالاتری از ضربان  و با قدرت بیشتری پمپاژ کند.

در نتیجه خود عضله قلب هم نیاز دارد از طریق عروقی که خون رسانی می کنند ، خون بیشتری به آن برسد.

عروقی که به قلب خون رسانی می کنند تحت عنوان عروق کرونری نامیده می شوند .

درطی یک فرآیندی به اسم آترواسکرورز ممکن است چربی  داخل عروق قلب رسوب کند و این عروق به تدریج دچار تنگی شوند.

البته این مورد در بین اکثر مردم به عنوان تصلب شرائین جا افتاده است .

بنابراین دراصل منظور از آن استرس این است که برای مریض شرایطی را فراهم می کنیم که ایشان ضربان قلبش از حالت پایه بالاتر برود.

یعنی با استفاده از تردمیل یا آن صفحه ی روانی که هست،  اگر طی ریکوردی که با نوار قلب ضبط می شود، تغییری در ساختار ضربان قلب اتفاق افتد، برای ما حائز اهمیت خواهد بود .

عروق قلب تا زمانی که تنگی های بالای 90 درصد پیدا نکرده باشند ممکن  است در زمان استراحت خون رسانی کافی به قلب رو فراهم بکنند ولی در زمانی که ما تنگی هایی داریم که کمتر از 90 درصداست به خصوص تنگی هایی که بین 50 درصد تا 70 درصد یا حتی بالای 70 درصد تنگی داریم احتمال دارد بیمار در حین استراحت هیچ گونه علائمی نداشته باشد ولی در حین فعالیتهای بدنی که بیش از حد باشد یا در طی استرس هایی که به فرد وارد می شود از جمله استرس های عاطفی که به فرد وارد شده و منجر به عصبانیت گردد ، که فشار خون وی بالاتر رود، ضربان قلب نیز زیاد شود، عروقی که دچار تنگی شدن خون رسانی به قلب را نمی توانند افزایش بدهند.

وسایل تشخیصی تست ورزش

یعنی با استفاده از تردمیل یا آن صفحه ی روانی که هست،  اگر طی ریکوردی که با نوار قلب ضبط می شود، تغییری در ساختار ضربان قلب اتفاق افتد، برای ما حائز اهمیت خواهد بود .

 درست است که می توانند خون رسانی در زمان استراحت را به اندازه کافی برای فرد فراهم کنند اما مقدار بیشتر خونی که قلب احتیاج دارد را نمی توانند فراهم بکنند و اصطلاحاً باعث می شوند که قسمتی از قلب که توسط آن رگ تنگ در حال خون رسانی هست، دچار کمبود خون شود. اصطلاح پزشکی کمبود جریان خون، ایسگمی می باشد  و به اصطلاح بیمار دچار ایسگمی می شود که درنتیجه قسمتی از عضله ی قلب و علائمی مثل درد قفسه سینه و تنگی نفس را برای بیمار ایجاد می کند.

تفاوت بین تنگی نفس ریوی و قلبی

از آنجایی که تنگی نفس در طیف مختلفی از بیماری های قلبی و بیماری های ریوی مشترک هست ، حال می خواهیم بدانیم چه تنگی نفسی بیشتر علائم هشدار از نظر احتمال ابتلا به   بیماری های قلبی را به همراه خود دارد؟

اولین چیزی که مهم است این است که توصیف بیماران از تنگی نفس را دقیقا باید بدانیم .

از آنجایی که تنگی نفس در طیف مختلفی از بیماری های قلبی و بیماری های ریوی مشترک هست ، حال می خواهیم بدانیم چه تنگی نفسی بیشتر علائم هشدار از نظر احتمال ابتلا به   بیماری های قلبی را به همراه خود دارد؟

معمولا تنگی نفسی که به علل بیماری های ریوی باشد به صورت احساس دشواری در نفس کشیدن و عطش هوا هست  یعنی اینها معمولا در تنفس عمیق انجام دادن دچار مشکل می شوند و احساس می کنند که انرژی زیادی را باید صرف کنند که هوا را وارد ریه ها یشان بکنند و تنگی نفسی که به علت مشکلات ریوی اتفاق می افتد و بیماران ریوی تجربه می کنند ممکن است در بین حملات تنگی نفس وجود نداشته باشد .

بسیاری از بیماران آسمی می توانند تنگی نفس هایی را فقط در زمان حملات تجربه کنند و در بین حملات کاملا بدون علامت باشند.

معمولا تنگی نفسی که به علل بیماری های ریوی باشد  به صورت احساس دشواری در نفس کشیدن و عطش هوا هست.

ولی بیماران قلبی که دچار تنگی نفس هستند معمولا به مجرد اینکه فعالیت مختصری انجام می دهند دچار احساس سنگینی در سینه شان می شوند و نیاز دارند استراحت بکنند  .

یکی از مواردی که مشخص می کند که مشخصه ی تنگی نفس    به علت بیماری های قلبی هست  این است که بیماران قلبی معمولا موقعی که استراحت می کنند و در وضعیت افقی قرار می گیرند دو سه ساعت از زمان استراحت شان که می گذرد دچار تنگی نفس می شوند و نیاز دارند که بنشینند یا اینکه حرکت بکنند تا تنگی نفس شان برطرف شود .

بیماران قلبی که دچار تنگی نفس هستند معمولا به مجرد اینکه فعالیت مختصری انجام می دهند دچار احساس سنگینی در سینه شان می شوند و نیاز دارند استراحت بکنند  .

یکی از ویژگی های بسیار مهم تنگی نفس به علل بیماری های قلبی می باشد .

در اصل همان حالتی است که بیمار می گوید ما به بالشت اضافه برای خواب احتیاج داریم .

که دراین شرایط باید سطح عمودی که زیر سرشان هست  راافزایش دهند و یک شیبی ایجاد بکنند تا تنگی نفس را احساس نکنند.

مورد مهمی هم که باید به آن توجه داشت این است که عوامل بسیار متنوعی از مشکلات قلبی می تواند باعث تنگی نفس شود ولی اکثریت بیمارانی که دچار مشکلات تنگی نفس هستند به علت ناراحتی قلبی  عموما  زندگی های غیرفعال دارند یعنی زندگی شان کم تحرک می شود چراکه فعالیتهای در واقع روزانه شان هم ممکن است در مراحل پیشرفته برایشان ایجاد تنگی نفس کند. به همین علت مهمترین ویژگی که تنگی نفس  بیماری های قلبی دارد این است که اختلال در فعالیتهای بدنی برای بیمار ایجاد می کند .

یکی از ویژگی های بسیار مهم تنگی نفس به علل بیماری های قلبی می باشد .

در اصل همان حالتی است که بیمار می گوید ما به بالشت اضافه برای خواب احتیاج داریم .

آنژیوگرافی و آنژیوپلاستی

در اینجا می خواهیم به صورت مختصر در مورد آنژیوگرافی و آنژیوپلاستی و اصلا تفاوت این دو تا با هم ، صحبت کنیم و این که چه بیمارانی کاندید انجام آنژیوگرافی می شوند و اصولا آنژیوپلاستی در لغت به چه معناست؟

یا اصطلاحی که خیلی از عزیزان شاید شنیده اند یا به صورت عام استفاده می شود و آن اصطلاح فنر زدن است که خیلی برای آنژیوپلاستی استفاده می گردد.

آنژیوگرافی یک روش تشخیصی است و درواقع یک روش تشخیصی تهاجمی برای بررسی ساختار عروق قلب است  که معمولا توسط متخصصین قلب انجام می شود و به دنبالش در صورتی که فردی مشکوک به گرفتگی عروق قلب باشد و آنژیوگرافی شده باشد اگر گرفتگی در عروق قلبش مشاهده بشود، پزشک قلبی که کار آنژیوگرافی برای بیمار را انجام داده، تصمیم گیری می کند که این رگ را باز بکند.

کرفتگی رگ

در اینجا می خواهیم به صورت مختصر در مورد آنژیوگرافی و آنژیوپلاستی و اصلا تفاوت این دو تا با هم ، صحبت کنیم و این که چه بیمارانی کاندید انجام آنژیوگرافی می شوند و اصولا آنژیوپلاستی در لغت به چه معناست ؟

باز کردن رگ بیمار را هم می توان به وسیله جراحی قلب باز برای بیمار انجام داد و هم می تواند  به صورت بسته از طریق آنژیوپلاستی انجام شود.

 یعنی به طور خلاصه آنژیوگرافی روش تشخیصی است که برای بررسی گرفتگی عروق انجام می شود و آنژیوپلاستی یک کار درمانی است که توسط بالون زدن و باز کردن عروق و بعداً تعبیه ی استنت و قرار دادن فنر در قسمتی که رگ دچار گرفتگی شده انجام می گردد.

آنژیوگرافی

آنژیوگرافی

آنژیوپلاستی

آنژیوپلاستی

بعد از تعبیه ی استنت یا اصطلاحاً بالون زدن مصرف داروها از اهمیت خیلی خاصی برخوردار هستند و به صورت منظم حتما باید داروها مصرف شوند.

بالون زدن

    به طور خلاصه آنژیوگرافی روش تشخیصی است که برای بررسی گرفتگی عروق انجام می شود و آنژیوپلاستی یک کار درمانی است که توسط بالون زدن و باز کردن عروق و بعداً تعبیه ی استنت و قرار دادن فنر در قسمتی که رگ دچار گرفتگی شده انجام می گردد.

استنت از یک جنس آلیاژ فلزی هست و به صورت یک داربست در محلی که پلاک چربی یا لخته ی خون باعث گرفتگی عروق شده بعد از اینکه این استنت باز می شود مجددا از ایجاد تنگی جلوگیری می کند و بعداز مدتی درواقع سلولهایی که پوشاننده عروق هستند میان سطح این استنت را می پوشانند و قسمتی از رگ می شوند.

استنت
استنت در رگ
استنت داخل رگ

بعد از تعبیه ی استنت یا اصطلاحاً بالون زدن مصرف داروها از اهمیت خیلی خاصی برخوردار هستند و به صورت منظم حتما باید داروها مصرف شوند.

بسیاری از بیماران سوال دارند که آیا این استنت همیشه در داخل عروق قلب می ماند؟ بله این استنت می ماند و در واقع بعد از مدتی جزء ساختار رگ می شود ولی در زمانی که این استنت هنوز توسط سلولهای خونی پوشیده نشده و به عنوان یک جسم خارجی ، داخل رگ هست پلاکتها که سلولهای انعقادی خون هستند می توانند بر روی این استنت ها ایجاد لخته بکنند و باعث شوند رگی که استنت در آن قرار داده شده، بسته شود .

 به همین خاطر ما معمولا یک تایمی حدوداً یکساله به بیمار دارویی به اسم کلوپیدوگلر و داروهایی از این دسته که با نام های تجاری مثل اسمیکس ، پلاویکس و زیکس شناخته شده اند، می دهیم ودر کنار آن آسپرین که از ایجاد لخته در بیمار جلوگیری بکنیم.

      البته این ریسک گرفتگی رگ بعد از گذاشتن استنت از بین نمی رود و لازم است  بیمار تا پایان عمر از آسپرین استفاده کند.

بسیاری از بیماران سوال دارند که آیا این استنت همیشه در داخل عروق قلب می ماند؟

ویژگی درد قفسه سینه بیماران قلب و عروقی

چهار ویژگی درد قفسه سینه که به علت بیماری های قلبی است .

درد قفسه سینه

درد قفسه سینه علل متنوعی دارد.  از علل استخوانی گرفته تا مشکلات گوارشی و مشکلات ریوی می توانند باعث درد قفسه سینه شوند ولی برای خیلی از بیمارانی که دچار چنین دردی می شوند،  این دغدغه وجود دارد که آیا دچار مشکلات قلبی شده اند یا نه؟

درد قفسه سینه علل متنوعی دارد  . از علل استخوانی گرفته تا مشکلات گوارشی و مشکلات ریوی می توانند باعث درد قفسه سینه شوند ولی برای خیلی از بیمارانی که دچار چنین دردی می شوند،  این دغدغه وجود دارد که آیا دچار مشکلات قلبی شده اند یا نه؟

دراینجا چهار ویژگی درد قفسه سینه که به علت بیماری های قلبی باشد را توضیح می دهیم .

  • اولا محل درد قفسه سینه عموماًدر محدوده جناق سینه است و محدوده ی درد منتشر هست . درد قلبی به صورت درد نقطه ای نیست و این درد می تواند به دست ، گردن و کتف انتشار داشته باشد .

درست است که اشاره کردیم محل درد در محدوده جناق سینه هست  ولی می تواند از بالای ناف تا زیر فک تحتانی هم این درد احساس شود .

  • دومین ویژگی این است که درد قلبی معمولا به صورت احساس فشار و سنگینی می باشد . دردها یی که به صورت احساس سوزن سوزن شدن و دردهایی که به صورت احساس فرو رفتن چاقو در یک محدوده باشد معمولا ویژگی درد قلبی نیست .

درست است که اشاره کردیم محل درد در محدوده جناق سینه هست  ولی می تواند از بالای ناف تا زیر فک تحتانی هم این درد احساس شود .

فقسه سینه
  • مورد سوم این است که این درد معمولا حدودا یکی دو دقیقه طول می کشد و زیر ده دقیقه معمولا درد برطرف می شود .

دردهایی که درحد چند ثانیه یا خیلی طولانی مدت باشند و بیشتر از ساعتها طول بکشند این دردها ، معمولا دردهای قلبی نیستند.

 

  • ویژگی چهارم که بسیار مهم می باشد این است که این دردها معمولا با فعالیت شروع می شوند و با استراحت کردن خاتمه پیدا می کنند.

دردهایی که ارتباط مشخصی با فعالیت کردن ندارند یا دردهایی که معمولا در وضعیت های خاصی مثلا در وضعیت خوابیده یا نشسته فقط ایجاد می شوند و با لمس محل درد ، درد تشدید می شود دردهای قلبی نیستند.

دردهایی که درحد چند ثانیه یا خیلی طولانی مدت باشند و بیشتر از ساعتها طول بکشند این دردها ، معمولا دردهای قلبی نیستند.

مراحل اسکن هسته ای

ما با استفاده از تکنولوژی سعی کردیم که ساده ترین و کاربردی ترین روش ها را برای تشخیص بیماری های قلبی به وسیله ی اسکن هسته ای استفاده کنیم.

اسکن هسته ای از دو مرحله ی

استرس و استراحت

تشکیل شده است.

که این می تواند شامل اقدامات ابتدایی بر بالین بیمارمثل استفاده از نوار قلب یا اکوکاردیوگرافی باشد و در ادامه استفاده از تست ورزش یا انجام اسکن هسته ای برای بیمارانی که ارزیابی اولیه مشکوک داشتند و اگر بیمار نیاز به اقدامات تهاجمی تر مثل آنژیوگرافی یا آنژیوپلاستی داشته باشد ، در بیمارستان برای بیمار انجام خواهد شد.

اسکن هسته ای از دو مرحله ی استرس و استراحت تشکیل شده است.

تزریق رادیواکتیو

در مرحله ی استرس ابتدا با استفاده از تردمیل یا روشهای دارویی ضربان قلب بیمار بالا برده می شود سپس ماده رادیواکتیو تزریق می گردد و یک تصویربرداری از قلب صورت می گیرد.

تردمیل

 

 در روز بعدی که مرحله ی استراحت می باشد مجددا ًماده رادیواکتیو تزریق می شود و تصویر برداری از قلب مجدداً صورت می گیرد.

دستگاه اسکن
دستگاه اسکن

  با مقایسه تصاویری که در زمان استراحت و در زمان استرس از قلب گرفته شده و نیز از تفاوت جذب رادیواکتیو در قسمتهای مختلف دیواره ی قلب و مقایسه آنها بین زمان استراحت و استرس ، متخصصین پزشکی هسته ای و متخصص قلب می توانند به تشخیص برسند که آیا فرد دچار گرفتگی عروق شده یا نه.

با مقایسه تصاویر و جذب رادیواکتیو در زمان استراحت و استرس ، متخصصین پزشکی هسته ای و متخصص قلب می توانند به تشخیص برسند که آیا فرد دچار گرفتگی عروق شده یا نه ؟

همچنین از تصاویر رنگی که از قلب گرفته می شود ، مقدار رنگ در زمان استراحت و در زمان استرس ممکن است متفاوت باشد و روش هایی هست  که پزشکان می توانند نتیجه گیری کنند که آیا به علت گرفتگی رگ این اختلاف رنگ به وجود آمده یا خیر.